Wat zijn suonen en bisses?

Wat zijn suonen en bisses?

Als je in Zwitserland weleens door de bergen hebt gelopen of gefietst dan heb je vast wel eens bisses of suonen gezien, maar misschien wist je alleen nog niet wat het waren. Hier lees je meer over deze bijzondere kanaaltjes én waar je ze kan vinden!

Wat zijn bisses en suonen?

Als eerst even de woorden. Er zit eigenlijk geen verschil tussen, suonen en bisses, maar het is een kwestie van taal. Het woord bisses is Duits en het woord suonen komt uit het Frans. Bisses/suonen zijn irrigatiekanalen die zijn aangelegd in de bergen.  De gemiddelde bisse herken je als een geul van ongeveer een meter breed en een halve meter diep.

Waar komen bisses en suonen vandaan?

De bisses liggen er soms al honderden jaren. Deze slimme uitvinding komen van de boeren uit de middeleeuwen, hoewel zij het niet helemaal zelf hebben bedacht. De Romeinen kwamen hier namelijk als allereerste mee.


Geen nieuwtjes, vakantietips of winacties meer missen? Schrijf je in voor onze nieuwsbrief, of volg ons op Facebook


Maar waarom hakten mensen honderden jaren geleden al geultjes uit in de rotswanden? Dat heeft te maken met het klimaat in de bergen. Niet overal valt veel regen. Op sommige plekken in ieder geval niet genoeg om een dorp een jaar lang van voldoende water te voorzien. Het systeem van bisses werd het bedacht om alsnog het water van de gletsjers naar het dorp te krijgen. Daarom zijn de bisses vaak kilometers lang, want ze moeten nogal een weg afleggen. Het water wordt gebruikt voor de koeien in de hoge bergweiden, voor irrigatie en natuurlijk drinkwater in het dorp

De locatie van bisses/suonen

De bisses vind je vooral in Zwitserland. In Walliszijn er honderden van deze kanalen te vinden. In de regio rondom Nendaz ligt de Bisse de Saxon. Dit systeem bestaat uit acht bisses op een hoogte van 2200 tot 800 meter. Nog altijd stroomt er water door de Bisse de Saxon, daarmee is dit het grootste actieve netwerk van Europa. Ook in Graubünden en over de grens in het Italiaanse Valle d’Aosta, en het Oostenrijkse Tirol zijn er veel bisses te vinden.

Wandelen langs de bisses

Inmiddels zijn veel bisses vervangen door moderne waterleidingen, maar je kan nog altijd genieten van de oude waterlopen. Veel bisses zijn namelijk verbouwd tot wandelroutes. Zo ligt er inmiddels een 32 kilometer lange route langs de grootste bisse van Europa, de Bisse de Saxon. De wandeling begint op een hoogte van 1850 meter, in de alpenweide tussen Siviez en Tortin en voert langs de oude waterloop richting Nendaz. Het water loopt door houten kanalen, tunnels en langs stenen muren die al jaren oud zijn.

De wandelpaden langs de bisses zijn vaak vlak of hebben een kleine helling. In Wallis hebben de wandelingen veel variatie, zo gaan de routes langs velden, wijngaarden, fruitkwekerijen en kerkjes.

Wat zijn suonen en bisses?

Meer inspiratie

Ook leuk om te lezen: 

Landen en gebieden: 

Profiteer nu: 1 jaar Bergen Magazine vanaf € 17,95 + Waardebon (twv € 25,-) 

Voor Bergwijzer.nl zoeken wij een enthousiaste stagiair voor de webredactie.